Venedik'te İstanbul Kent Belleğinden İzler

places_of_memory

14. Venedik Bienaline Türkiye bu kez “Arsenale” binasında açılan “Hafıza Mekânları” konulu sergi ile katılıyor. “Arsenale” binası 16-17. yüzyıllarda Venedik ordusuna ait silahların sergilendiği bir mekân. Bu bina 20 yıl süre ile Türkiye pavyonu olarak kullanılabilecek. 

İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı (İKSV)’nin girişimi ve 20 dolayında sponsorun katkılarıyla oluşturulan sergi projesinin maliyeti 2 milyon euroyu geçmiş. 5 Haziran 2014 günü açılan “Hafıza Mekânları” sergisinin küratörlüğünü geniş bir ekip ile birlikte Murat Tabanlıoğlu yaptı. Sergi, Tabanlıoğlu’nun kişisel yaşamından gelen birikimleri yansıtıyor ve İstanbul’un üç farklı bölgesine odaklanarak kenti anlatıyor. Proje koordinatörü Pelin Derviş’in “Hafıza Mekânları” sergisine ilişkin bir yazısını Mimarlık dergisinin 378. sayısında bulabilirsiniz. (http://www.mimarlikdergisi.com/index.cfm?sayfa=mimarlik&DergiSayi=392&RecID=3431)

Sergiye eşlik eden “Hafıza Mekânları (Places of Memory) başlıklı kitap, bir sergi katalogu olmanın ötesinde çok katkılı bir derleme özelliğini taşıyor. Sergiyi yerinde görme olanağınız yoksa bu kitaptan geniş ölçüde yararlanabilirsiniz. İngilizce – Türkçe iki dilli olarak yayınlanan kitabın bir bölümünde Luca Molinari’nin sergiye emek verenlerle yaptığı geniş bir söyleşi yer alıyor. 

Lucia Molinari 2010 yılında yapılan Venedik Bienali 12. Uluslararası Mimarlık Sergisinde İtalya pavyonunun küratörlüğünü üstlenmiş. Molinari’nin, “Hafıza Mekanları” teması üzerine yaptığı söyleşiye Murat Tabanlıoğlu ile birlikte Aslı Altay, Alper Derinboğaz, Pelin Derviş, Metehan Özcan, Candan Şişman, Ali Taptık ve Serkan Taycan katılmış. Söyleşide serginin ana kavramları ve ele alınış biçimlerine ilişkin geniş ayrıntılar bulabiliyorsunuz. 

“Hafıza Mekânları” kitabının ikinci bölümünde ise değişik yazarların sergiyi oluşturan konular üzerine yazdıkları şu makaleler verilmiş:

- Alper Maral, “AKM’den AVM’ye”

- Alper Derinboğaz, Enise B. Karaçizmeli ve Ömer Kanıpak, “Gelişigüzelin Metodları”

- İdil Erkol ve Şebnem Soher, “Kentsel Hafızalardan Bir Kesit”

- Funda Uz, “Gündelik Hayatın Sahnesi Olarak Hukukçular Sitesi”

- Uğur Tanyeli, “İstanbul’un Meydanları: Fiziksel Olarak Namevcut, Nominal Olarak Mevcut Olanlar”

- Murat Güvenç, “Fotoğraflarda Meydan”

Uğur Tanyeli makalesinde İstanbul’un Aksaray, Beyazıt, Galatasaray, Karaköy, Sultanahmet (Atmeydanı), Şişhane, Şişli, Taksim, Yenikapı meydanlarının kısa öykülerini anlatmış. Tanyeli’nin anlattıkları bu mekânların toplumsallıklarının öyküleri. Tanyeli, “mekânların tasarım ve arkitektoniği ile toplumsallığın ilişkisi basit bir determinizmle açıklanamayacak kadar karmaşıktır” diyor. 

Murat Güvenç “Fotoğraflarda Meydan” başlıklı makalesinin sonunda şunları yazmış: “Atomun sırlarını çözen ileri teknoloji, yaşanmış mekânların karmaşıklığı karşısında suskun. Kim bilir belki bir gün yaşanmışın gizemli izleri de çözümlenebilir. O an gelene kadar tarihsel-toplumsal, mekânsal, öznel, deneyimsel, performatif, hüzün, coşku, gerilim, sıradanlığı kaybeden meydan fotoğraflarıyla yetineceğiz.”

Künye:

Kitabın Adı: Hafıza Mekanları

Özgün Adı: Places of Memory

ISBN: 978-605-5275-15-0

Derleyen: Pelin Derviş

Yayın Tarihi: 2014

Yayınevi: İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı 

Dağıtım: Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık

Sayfa Sayısı: 218 sayfa